Data publikacji:

Jakie są zalety i wady tarcz wentylowanych?

Układ hamulcowy samochodu odgrywa fundamentalną rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa na drodze. Nawet drobna usterka któregoś z jego elementów może stanowić o życiu i śmierci w trakcie kolizji lub wypadku. Dlatego tak ważna jest regularna kontrola jego stanu technicznego oraz w razie potrzeby wymiana zużytych elementów. Tarcze hamulcowe są wystawiane regularnie na duże przeciążenia oraz temperaturę, przez które stopniowo ulegają degradacji, prowadzącej z kolei do wydłużenia drogi hamowania oraz problemów z kontrolą nad pojazdem. Z tego powodu warto zainteresować się tym, jakiego rodzaju tarcze instalujemy naszym aucie. W artykule przedstawiamy najważniejsze informacje na temat wentylowanych tarcz hamulcowych.
tarcze wentylowane

Tarcze hamulcowe – jak działają? 

Tarcze hamulcowe przyjmują kształt metalowych dysków, które montuje się na piaście koła samochodu. Podczas hamowania z ich powierzchnią stykają się bezpośrednio klocki hamulcowe, a na skutek tarcia obu elementów obracające się koło ulega stopniowemu spowolnieniu, co ostatecznie prowadzi do zatrzymania pojazdu.
W trakcie hamowania wydzielana jest bardzo duża ilość ciepła, która uzależniona jest od szybkości, z jaką porusza się auto, oraz jego wagi. Tarcze mogą nagrzać się w zaledwie kilka sekund do temperatury od kilkudziesięciu do nawet kilkuset stopni Celsjusza, w przypadku sportowych samochodów. 

Rodzaje tarcz hamulcowych

Tarcze hamulcowe dzielimy na kilka kategorii, w zależności od ich zewnętrznej budowy. W autach osobowych najczęściej spotykamy tarcze pełne, których dyski wykonane są z gładkiego kawałka metalu. Kolejnym i znacznie rzadziej spotykanym typem tarcz są modele wentylowane (o których za chwilę), a także nacinane, które montowane są z reguły wyłącznie w autach sportowych. Chociaż większość modeli wykonuje się z żeliwa, na rynku znajdziemy także premiowe produkty ceramiczne zrobione z węglików krzemu i włókna węglowego. Odznaczają się one wręcz idealną odpornością na wysoką temperaturę, nawet przy największym obciążeniu. 
Każda tarcza musi być odpowiednio dopasowana do modelu auta, dlatego musimy sprawdzić między innymi liczbę i ułożenie otworów montażowych oraz średnicę dysku. Wybranie produktu o zbyt małej lub dużej średnicy wpłynie negatywnie na bezpieczeństwo jazdy i wydłuży drogę hamowania.
Ważnym parametrem pozostaje też minimalna grubość tarczy, która wskazuje na to, jak dużo materiału może zostać z niej starte przed utratą jej optymalnych właściwości. W większości przypadków tarcze mogą „schudnąć” na skutek tarcia o około 1 mm po ich każdej stronie. Po przekroczeniu tego progu element należy wymienić.

Hamulcowe tarcze wentylowane – charakterystyka, wady i zalety

Tarcze wentylowane, w odróżnieniu od pełnych, mają wycięte otwory na swojej powierzchni. Są one połączone z kanałami wentylacyjnymi umieszczonymi pomiędzy dwoma stronami dysku. Konstrukcja ta ma umożliwić skuteczniejsze odprowadzanie ciepła. Dzięki temu tarcza jest bardziej odporna na dynamiczne zmiany temperatury, które są charakterystyczne dla bardzo szybkiej i dynamicznej jazdy. 
Dodatkowo tarcze wentylowane zapobiegają też zjawisku tzw. fadingu hamulców, które spowodowane jest powstawaniem drobnej warstwy sprężonych gazów (głównie pary wodnej) pomiędzy klockami a tarczą. Utrudniają one bowiem zetknięcie się obu elementów, a tym samym zakłócają poprawną pracę hamulców. Do fadingu dochodzi bardzo często podczas deszczowej lub wilgotnej pogody, co dodatkowo zwiększa zagrożenie dla bezpieczeństwa, jakie stwarza to zjawisko.
Dzięki skuteczniejszemu odprowadzaniu ciepła tarcze wentylowane w znacznie mniejszym stopniu podatne są na uszkodzenia termiczne, a więc wszelkiego rodzaju odkształcenia lub pęknięcia, które zakłócają ich poprawną pracę. Wydłuża to żywotność części w porównaniu ze standardowymi modelami, nawet jeżeli dysk wystawiony jest na duże obciążenia. Otwory pozwalają również skuteczniej usuwać pył powstający podczas ścierania się klocków, co pozwala zachować czystość elementu. 
Tarcze wentylowane preferowane są też przez wielu fanów szybkiej jazdy ze względu na swój interesujący wygląd, zwłaszcza jeżeli zostaną one połączone z innymi modyfikacjami, takimi jak sportowe felgi i opony.
Wadą tarcz wentylowanych jest niewątpliwie ich wyższa cena oraz to, że nie zawsze uda nam się dopasować je do naszego auta. Co więcej, standardowe klocki hamulcowe będą zużywać się szybciej, pracując z modelami tego typu. Z tego powodu do dysków wentylowanych zaleca się instalację przede wszystkim klocków ceramicznych. Musimy liczyć się też z ich głośniejszą pracą w porównaniu z modelami pełnymi, co wpływa na komfort jazdy.
Zdjęcie: Envato Elements
Autor: Michał Kułakowski